Patrónur og bakkar – leiðarvísir fyrir tré - rennibekki | SG Handverk

Patróna, eða chuck á ensku, er festibúnaður sem tengist spindli rennibekksins og heldur vinnustykkinu föstu meðan unnið er. Rétt patróna og rétt bakksett skipta miklu fyrir öryggi, stöðugleika og stjórn á vinnunni.

Áður en patróna er valin þarf að athuga:

• stærð og gerð gengjunnar á spindli rennibekksins,
• hvort patrónan tengist beint eða notar skiptanlegt spindilinnlegg,
• hvaða bakkar passa við patrónuna,
• stærð og þyngd fyrirhugaðra vinnustykkja,
• og leiðbeiningar framleiðanda rennibekksins og patrónunnar.

Patróna sem passar ekki rétt á spindilinn eða er notuð með röngum bökkum getur skapað bæði ónákvæmni og alvarlega slysahættu. Staðfestu því alltaf samhæfni áður en búnaður er keyptur eða tekinn í notkun.

SC3 er einföld, traust og vinsæl patróna fyrir almenna rennismíði. Hún hentar vel fyrir áhugamenn og þá sem eru að taka fyrstu skrefin með patrónu á rennibekk.

SC3 getur meðal annars hentað fyrir:

• minni og meðalstórar skálar,
• aflöng vinnustykki sem þurfa stuðning frá patrónu,
• smærri nytjahluti og skrautmuni,
• og fjölbreytta almenna rennismíði.

Hún er auðveld í notkun og nýtir fjölbreytt úrval Record Power-bakka. Fyrir marga er SC3 því eðlilegur og hagkvæmur upphafspunktur.

Val á bökkum, rétt útbúið festisæti og stærð vinnustykkisins ráða þó miklu um hversu örugg og stöðug festingin verður.

SC4 byggir á sömu grunnhugmynd og SC3 en er hönnuð með reglulega notkun og aukin þægindi í huga. Hún er með stærra hús, lokað bak sem dregur úr því að ryk og spænir berist inn í búnaðinn og skiptanlegt spindilinnlegg.

Skiptanlega spindilinnleggið getur gert auðveldara að flytja patrónuna á milli rennibekkja með ólíkum spindilgengjum, að því gefnu að rétt innlegg sé fáanlegt og samhæft.

SC4 hentar sérstaklega vel fyrir:

• reglulega notkun,
• fjölbreytt verkefni,
• þá sem vilja lokaðra og sterkbyggðara patrónuhús,
• og notendur sem vilja geta aðlagað patrónuna að öðrum rennibekk síðar.

Samkvæmt upplýsingum Record Power bjóða SC3 og SC4 sambærilegan gripstyrk. Munurinn liggur fyrst og fremst í frágangi, byggingu, endingu og aukaeiginleikum.

Sjá nánari samanburð á SC3 og SC4

Staðlaðir bakkar fylgja oft með patrónu eða eru hluti af byrjendapakka. Þeir henta fyrir fjölbreytta almenna rennismíði og eru yfirleitt þeir bakkar sem nýir notendur nota mest.

Mismunandi stærðir, til dæmis 35 eða 50 mm eftir bakksetti og patrónukerfi, henta ólíkum stærðum festisæta og vinnustykkja.

Bakkarnir geta haldið vinnustykki með tveimur meginleiðum:

• Ytri festingu: Bakkarnir herðast utan um tappa eða sívalt festisæti.
• Innri festingu: Bakkarnir þenjast út inni í rétt unnu festisæti.

Festiflöturinn þarf að vera nákvæmur og hæfa lögun bakkanna. Ekki má reiða sig á festingu sem nær aðeins með litlum hluta bakkanna eða er unnin í veikan, sprunginn eða ótraustan við.

Dovetail klær, dovetail jaws á ensku, eru algeng lausn við skálarennismíði. Þeir eru lagaðir til að grípa í samsvarandi svöluhalalagað festisæti eða utan um rétt mótaðan festitappa.

Þeir geta veitt mjög örugga festingu þegar:

• festisætið er rétt mótað fyrir viðkomandi bakka,
• stærð þess er innan ráðlagðs gripsviðs,
• viðurinn er heill og nægilega sterkur,
• og bakkarnir liggja rétt og jafnt að festifletinum.

Stærri bakkar, til dæmis 100 eða 130 mm þar sem slíkir bakkar eru samhæfir, geta hentað stærri verkefnum. Stærri bakkar gera þó ekki sjálfkrafa alla festingu örugga. Einnig þarf að taka mið af patrónu, rennibekk, snúningshraða og þyngd vinnustykkisins.

Fylgdu ávallt stærðar- og festileiðbeiningum framleiðanda fyrir viðkomandi bakksett.

Eftir því sem verkefnin verða fjölbreyttari getur verið gagnlegt að bæta við sérhæfðari bökkum.

Pinnabakkar og langir bakkar
Pinnabakkar og langir bakkar, oft kallaðir pin jaws eða long nose jaws, geta hentað fyrir djúpar eða þröngar festingar og vinnslu á hlutum á borð við box, glös, vasa og ýmis minni vinnustykki.

Endurfestingarbakkar
Endurfestingarbakkar, oft kallaðir Cole jaws eða remounting jaws, eru meðal annars notaðir til að endurfesta skál svo hægt sé að fullvinna botn hennar.

Þeir eru yfirleitt viðbótarbúnaður sem kemur síðar í ferlinu og eru ekki nauðsynlegir til að taka fyrstu skrefin í rennismíði.

Engin þörf er á að kaupa öll bakksett strax. Flestir geta unnið fjölbreytt verkefni lengi með patrónu og tveimur eða þremur vel völdum bakksettum.

Ef þú ert óviss um hvaða patróna og bakkar henta skaltu byrja á þessum þremur spurningum:

1. Ætla ég að vinna litla, meðalstóra eða stóra hluti?
2. Ætla ég fyrst og fremst að renna skálar eða vinna við almenna rennismíði?
3. Er um að ræða stöku áhugavinnu eða reglulega og fjölbreytta notkun?

Í mörgum tilfellum getur SC3 með stöðluðum bökkum verið góður upphafspunktur fyrir almenna áhugavinnu.

SC4 getur hentað þeim sem sjá fram á reglulega notkun, vilja sterkbyggðara patrónuhús og kunna að meta möguleikann á skiptanlegu spindilinnleggi.

Við skálarennismíði getur síðan verið skynsamlegt að bæta við svöluhalabökkum sem hæfa stærð fyrirhugaðra verkefna.

Hvað með Victory Professional patrónur?

Record Power býður einnig Victory Professional patrónukerfið. Það er einingaskipt hraðskiptakerfi sem hentar helst vönum notendum, endurtekinni vinnu og þeim sem þurfa að skipta hratt á milli mismunandi bakksetta.

Victory er ekki sjálfkrafa næsta skref frá SC4 heldur sérhæfð lausn fyrir ákveðinn vinnustíl og notkun.

Patróna og bakkar snúast með vinnustykkinu og röng festing getur haft alvarlegar afleiðingar. Lestu því alltaf handbækur rennibekksins, patrónunnar og bakkanna.

Áður en vélin er ræst skaltu athuga eftirfarandi:

• Patrónan er rétt og tryggilega fest við spindilinn.
• Réttir bakkar eru notaðir og allar festiskrúfur eru hertar.
• Bakkarnir sitja í réttri röð og á réttum stöðum í patrónunni.
• Festisætið eða festitappinn er rétt mótaður fyrir bakkana.
• Vinnustykkið er heilt og laust við sprungur, lausa kvisti og aðra augljósa galla.
• Vinnustykkið er tryggilega fest og getur ekki færst í patrónunni.
• Patrónulykill og önnur stilliverkfæri hafa verið fjarlægð.
• Vinnustykkið getur snúist heilan hring án þess að rekast í verkfærahvílu eða aðra hluta vélarinnar.
• Réttur snúningshraði hefur verið valinn.
• Notandinn er með viðeigandi augn- og andlitshlíf.

Stór og óregluleg vinnustykki eiga að byrja á lágum snúningshraða. Stattu örlítið til hliðar þegar vélin er ræst og stöðvaðu hana strax ef óeðlilegur titringur, hljóð eða hreyfing kemur fram.

Slökktu á rennibekknum og taktu hann úr sambandi við rafmagn áður en skipt er um bakka, unnið að patrónunni eða viðhald framkvæmt.