Stillingar, öryggi og viðhald rennibekkja | SG Handverk

Rennibekkur skilar bestum árangri þegar vélin er rétt uppsett, vinnustykkið tryggilega fest og notandinn gefur sér tíma til að yfirfara búnaðinn áður en kveikt er á vélinni. Reglulegt eftirlit eykur öryggi, bætir vinnugæði og getur lengt líftíma vélarinnar.

Þessar upplýsingar eru almenn leiðbeining. Fylgdu ávallt notendahandbók rennibekksins og leiðbeiningum framleiðanda.

Áður en vinna hefst

Gakktu úr skugga um að rennibekkurinn standi stöðugur og sé tryggilega festur á borð eða undirstöðu. Athugaðu að höfuðstokkur, halastokkur, verkfærahvíla og aðrir stillanlegir hlutar séu rétt staðsettir og læstir.

Yfirfarðu eftirfarandi atriði:

• Vinnustykkið er heilt, hæfilega jafnvægisstillt og laust við sprungur, lausa kvisti eða aðra augljósa galla.
• Vinnustykkið er tryggilega fest milli odda, á planskífu eða í patrónu.
• Patróna, bakkar og festingar henta stærð og lögun vinnustykkisins.
• Verkfærahvílan er nálægt vinnustykkinu án þess að snerta það.
• Hægt er að snúa vinnustykkinu heilan hring með höndunum án þess að það rekist í verkfærahvílu eða aðra hluta vélarinnar.
• Patrónulykill, skiptilyklar og önnur stilliverkfæri hafa verið fjarlægð.
• Réttur snúningshraði hefur verið valinn áður en vélin er ræst.

Stór, þung eða óregluleg vinnustykki eiga almennt að byrja á lágum snúningshraða. Hraðann má síðan auka varlega þegar vinnustykkið hefur verið mótað og jafnvægi þess batnað.

Persónuhlífar og vinnusvæði

Notaðu hlífðargleraugu og helst andlitshlíf við rennismíði. Við slípun og vinnu sem myndar fínt ryk þarf einnig viðeigandi öndunarvörn og gott ryk- eða loftsog.

Forðastu lausan fatnað, hangandi snúrur, skartgripi og annað sem getur flækst í snældu eða vinnustykki. Sítt hár skal bundið upp. Hanskar eiga ekki að vera notaðir nálægt hlutum sem snúast.

Haltu gólfi og vinnusvæði hreinu. Góð lýsing og greiður aðgangur að stöðvunarrofa skipta einnig miklu máli.

Þegar vélin er ræst

Stattu örlítið til hliðar við vinnustykkið þegar vélin er ræst, sérstaklega ef um stórt eða óreglulegt stykki er að ræða. Láttu vélina ná hraða og fylgstu með titringi eða óvenjulegum hljóðum áður en rennijárnið er lagt að efninu.

Stöðvaðu vélina strax ef:

• óeðlilegur titringur kemur fram,
• vinnustykkið færist eða losnar,
• festingar virðast ótryggar,
• óvenjulegt hljóð heyrist,
• eða eitthvað virðist ekki vera í réttri stöðu.

Ekki reyna að laga stillingar á meðan vinnustykkið snýst.

Verkfærahvíla og rennijárn

Verkfærin eiga að vera beitt og í góðu ástandi. Sljó rennijárn krefjast meiri þrýstings og geta aukið hættu á höggi eða því að verkfærið festist í efninu.

Stilltu verkfærahvíluna þannig að rennijárnið fái traustan stuðning. Þegar breyta þarf staðsetningu hennar skal stöðva vélina, bíða þar til vinnustykkið hefur stöðvast alveg og læsa henni aftur áður en vinna hefst.

Notaðu verkfæri sem henta verkinu og haltu öruggu gripi með báðum höndum. Beittu ekki óþarfa afli; beitt verkfæri og rétt vinnubrögð eiga að vinna verkið.

Patrónur, bakkar og festingar

Góð festing er ein mikilvægasta forsenda öruggrar rennismíði. Veldu patrónu og bakka eftir stærð, lögun og þyngd vinnustykkisins.

Yfirfarðu reglulega:

• að bakkarnir séu rétt settir í patrónuna,
• að skrúfur og festingar séu heilar og nægilega hertar,
• að gengjur og keilur séu hreinar,
• og að ekkert sag, ryk eða viðarflísar hindri rétta festingu.

Festu aldrei vinnustykki sem er of stórt eða þungt fyrir patrónuna, bakkana eða rennibekkinn. Leitaðu í handbók framleiðanda ef vafi leikur á leyfilegri stærð eða uppsetningu.

Hreinsun eftir notkun

Slökktu á vélinni og taktu hana úr sambandi áður en hreinsun eða viðhald hefst.

Fjarlægðu spæni og ryk með bursta eða ryksugu. Forðastu að beina þrýstilofti inn í legur, rofa eða rafbúnað, þar sem það getur þrýst ryki dýpra inn í vélina.

Haltu beði rennibekksins hreinu svo höfuðstokkur, halastokkur og verkfærahvíla geti færst eðlilega. Verndaðu ómálaða málmfleti gegn ryði með viðeigandi efni samkvæmt leiðbeiningum framleiðanda.

Reglulegt viðhald

Viðhaldsþörf er mismunandi eftir gerðum. Notendahandbók rennibekksins á alltaf að vera aðalheimildin.

Athugaðu reglulega:

• hvort festiboltar og skrúfur hafi losnað,
• ástand reimar og reimskífa,
• hvort hlífar og rofar virki rétt,
• hvort snúningur sé jafn og óvenjulegt slit eða hljóð hafi komið fram,
• hvort patrónur, bakkar, oddar og keilur séu hrein og óskemmd,
• og hvort rafmagnssnúra eða tengingar sýni merki um skemmdir.

Notaðu aðeins þá smurningu sem framleiðandi mælir með og á þeim stöðum sem tilgreindir eru í handbókinni. Settu ekki olíu eða feiti á reimar eða reimskífur.

Viðgerðir á rafbúnaði og flóknara viðhald eiga að vera í höndum hæfs aðila.

Einföld öryggisrútína

Áður en kveikt er á vélinni er gott að fara alltaf yfir sömu atriðin:

1. Er vinnustykkið heilt og tryggilega fest?
2. Eru allar læsingar hertar?
3. Er verkfærahvílan rétt staðsett?
4. Snýst vinnustykkið óhindrað með höndunum?
5. Hefur patrónulykillinn verið fjarlægður?
6. Er réttur snúningshraði valinn?
7. Eru hlífðargleraugu, andlitshlíf og rykvörn tilbúin?
8. Er vinnusvæðið hreint og stöðvunarrofinn aðgengilegur?

Nokkrar sekúndur í þessa yfirferð geta komið í veg fyrir mistök og stuðlað að öruggari og ánægjulegri rennismíði.